Inutilis scientia Spinozana [186] beeldhouwer Frans Stracké (1820 - 1898) ontwierp een standbeeld voor Spinoza dat niet werd uitgevoerd

De beeldhouwer Frans Stracké werd geboren in het Duitse Dorsten. Zijn vader was de kunstschilder en beeldhouwer Ignatius Johannes Stracké. Frans en zijn oudere broer Johan Theodor/ Jean Theodore (1817 - 1891) ontvingen hun artistieke opleiding van hun vader. Vanaf 1842 woonde het gezin in Arnhem, waar Frans aan de werkplaats van zijn vader verbonden was en vooral religieuze beelden maakte. Van 1852 tot en met 1870 was hij tevens leraar boetseren aan het Arnhemse Teeken- en Bouwkundig Genootschap Kunstbeoefening. Gedurende de periode van 1868 tot 1889 was Stracké werkzaam bij de Academie voor Schone Kunsten in Amsterdam als docent beeldhouwkunst. [Vnl. Wikipedia]

Hij was één van de kunstenaars die een ontwerp voor een Spinoza-beeld indienden op uitnodiging van het door Johannes van Vloten (1818 – 1883) opgerichte Spinoza- comité dat het oogmerk had om tot een standbeeld voor Spinoza te komen [cf. blog]. Het werd uiteindelijk het in 1880 in Den Haag onthulde standbeeld van de Franse beeldhouwer Frédéric Hexamer.

Er waren echter méér ontwerpen ingediend. Daarover is te lezen in "EEN VAAN DES OPROERS" - Het Spinoza-standbeeld te ‘s-Gravenhage. Enkele aspekten van de totstandkoming belicht [Scriptie MO.A. Geschiedenis Haagse Hogeschool N. Tom juni 1988 - PDF - waaruit deze afbeelding]. Uit die scriptie het volgende:

“Het jaarverslag [van de Ver. Het Spinozahuis] over april 1906 / mei 1907 meldt: "Van den Heer A. Verwey ontvingen wij het proefstuk, dat de heer Stracké eertijds bij gelegenheid van de oprichting van Spinoza's standbeeld had ontworpen, ten geschenke;.."

Een afbeelding van dit ontwerp staat afgebeeld in een artikel van Mr. J.E. Banck dat hij over de beeldhouwer Stracké schreef in het tijdschrift Eigen Haard. Dit beeldje is thans niet aanwezig in Rijnsburg noch in 's-Gravenhage.”

De broer van Frans, Jean Theodore Stracké, ontwierp in 1872 het bronzen standbeeld van Boerhaave dat aan de Rijnsburgerweg in Leiden staat. Het had ƒ 11.506,- gekost, waarvan beeldhouwer Stracké slechts ƒ 1500,- zou hebben ontvangen [zo is te lezen in diezelfde scriptie].  

Hierna een aantal voorbeelden van de beeldhouwwerken van  Frans Stracké: