J.H. Gunning Jr. (1829-1905) hield zich ook met Spinoza-bestrijding bezig

Verzameld werk | Deel 1 (1856 -1878) - J.H. Gunning Jr. Vandaag, vrijdag 12 oktober vanaf 14:30 uur, wordt het eerste deel van het Verzameld werk van theoloog J.H. Gunning Jr gepresenteerd bij de vestiging Amsterdam van de Protestantse Theologische Universiteit (PThU). Het deel met zijn tekst over Spinoza volgt later.

Predikant en theoloog J.H. Gunning was in zijn tijd een vooraanstaand Nederlandse theoloog. Lange tijd was hij hervormd predikant in Den Haag en stond hij in contact met leden van de invloedrijke Réveilkring rond Groen van Prinsterer. Daarna was hij kerkelijk hoogleraar in Amsterdam en staatshoogleraar in Leiden. Gunning schreef talrijke boeken en artikelen die een belangrijke plaats innemen in het negentiende-eeuwse culturele en wetenschappelijke erfgoed en die volgens sommigen nog steeds relevant zouden zijn voor de huidige vraagstukken van christelijk geloof en moderne cultuur.
Van 2012 tot 2015 zal deze driedelige heruitgave van zijn werk verschijnen – niet het complete werk, maar een representatieve keuze uit zijn geschriften.

De eerste twee delen, die chronologisch van opzet zijn, volgen Gunnings theologische ontwikkeling op het snijvlak van kerk en theologie, en zijn reactie op tijdgenoten zoals Groen van Prinsterer, Kuyper en Bavinck. Deel drie presenteert de werken waarin hij “in gesprek gaat” met denkers als Calvijn, Spinoza en Goethe. Gunning confronteerde teksten uit het verleden bewust met vooronderstellingen van zijn eigen tijd. Hij verzette zich tegen een onkritisch traditionalisme, maar weerde zich tegelijkertijd tegen de opvatting dat alle uitspraken over God slechts menselijke constructies zijn: geloofservaring wordt altijd gewekt door openbaring. Christus is de waarheid, maar dat sluit kritische vragen niet uit. “Gunning behoorde aan alle christelijke eeuwen toe,” aldus theoloog Noordmans over Gunnings betekenis.

De heruitgave van Gunnings werk komt tot stand in samenwerking met de Stichting Heruitgave Oudere Ethische Theologie en wordt bezorgd door Gunningspecialist dr. Leo Mietus. Als introductie op het Verzameld werk verscheen in 2010 het boekje Goed van God denken met zes meditatieve teksten die niet in het Verzameld werk worden opgenomen en die een toegankelijke introductie vormen op Gunnings oeuvre.

Het Nederlands Dagblad laat artikelen op z’n website alleen nog lezen door abonnees. Daar is alleen dit eerste deeltje algemeen zichtbaar: “Geloof: Begonnen met Spinoza, geëindigd met tucht. Voor de theoloog J.H. Gunning was zelfverloochening een manier van leven, en toch kreeg hij ruzie van links tot rechts. Abraham Kuyper vond hem een dwaallicht, Conrad Busken Huet noemde hem een farizeeër. Gunning had wel wat te zeggen. Vandaag verschijnt het eerste deel van zijn Verzameld Werk.
De meeste theologen schrijven nooit een boek, sommige theologen schrijven af en toe een boek en een enkeling, zoals Bram van de Beek of Harrie Kuitert, schrijft om het andere jaar een ...” [ND]

______________

Eerde blogs over Gunning:

18 nov. 2009: Het Haagse Spinoza-standbeeld kwam er, ondanks fel verzet

25 jan. 2012: J.H. [Johannes Hermanus] Gunning jr. (1829-1905) christelijke theosofie tegen Spinoza