Weer wordt Spinoza genegeerd!

Natuurlijk, in een artikel in Filosofie Magazine van Erno Eskens dat begint met een lead, bestaande uit twee onzin-zinnen ["In de zeventiende eeuw bewees Descartes dat de onstoffelijke ziel bestaat. Zijn bewijs blijft overtuigend, ook nu hersenscans ons zouden laten zien dat al ons denken materieel is"], vervolgens begint met het boek van Pim van Lommel 'Eindeloos bewustzijn' en het de hele tijd over 'de ziel' (als iets aparts bestaands) heeft, hóórt Spinoza niet thuis.

Maar toch is het merkwaardig dat er nog altijd artikelen geschreven kunnen worden over geschiedenis van het denken over het thema 'lichaam - geest', waarin Spinoza's benadering in het geheel niet aan de orde komt. Bij het artikel staat een "kleine geschiedenis van de ziel" [van Oudheid, via Middeleeuwen, XVIIe eeuw en Hedendaags]. Daarin wordt Spinoza zelfs niet genoemd. Schande!

Ik heb het over het 'extra dik zomernummer!' van Filosofie Magazine dat gisteren verscheen.

O, Spinoza komt ook wel - indirect, een beetje - aan bod, toevallig in een bespreking van Matthew Stewart's 'De ketter en de hoveling. Spinoza en Leibniz en het lot van God in de moderne wereld'. Daarin schrijft Pieter Hoexum: "Stewarts boek maakt nog eens duidelijk dat Descartes, als 'vader van de moderne filosofie' van zijn voetstuk is gestoten en dat Spinoza erop is gehesen." Ja, ja... maar ondertussen.

De redactie van Filosofie Magazine laat Erno Eskens Spinoza's grandiose oplossing van het 'lichaam-geest-vraagstuk' rustig negeren en beweren: "Maar tegelijkertijd heeft Lamettrie er natuurlijk wel gelijk in dat ons lichaam invloed heeft op het denken, en dat omgekeerd ons denken het lichaam aanstuurt." Het staat er echt! Net als dit: "Pim van Lommel ziet de ziel en het lichaam evenals Descartes als twee verschillende zaken, en zit dus ook met het probleem van interactie tussen beide." Enzovoort enzoverder. Ach, onfilosofieke journalistiek, zullen we maar zeggen.

De aankondiging van de zomerweek Spinoza, die de Vereniging Het Spinozahuis in Barchem organiseert over Spinoza's Korte verhandeling staat ook in dit nummer aangekondigd. Misschien kan de redactie van Filosofie Magazine er eens iemand heen sturen?