Inutilis scientia Spinozana [43] Spinoza verkeerd ingezet

In een serie artikelen waarin Fleur Launspach en Ruben Munsterman op Follow the Money de geldstromen in de wetenschap volgen, brachten ze gisteren een interview met Hans Clevers, president van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW).

Clevers legt uit hoe de Nederlandse wetenschap het met steeds minder overheidsbudget moet doen en is aangewezen op contractonderzoek. Zou een nieuwe Albert Einstein in het huidige wetenschapsklimaat kunnen floreren?

Het stuk eindigt met deze alinea:

Het kabinet gaat de komende jaren zelf nog minder geld in onderzoek investeren en hoopt dat het bedrijfsleven dit gat opvangt. Fundamenteel onderzoek verdwijnt zo uit de Nederlandse wetenschap. De kans dat Nederland ooit nog een keer een wetenschappers als bijvoorbeeld Baruch Spinoza zal voorbrengen, wordt zo beangstigend klein.” [Vet van mij, SV, aan het foute meervoud van wetenschappers ga ik voorbij.]

Alsof Spinoza ooit overheidssteun ontving en niet volkomen onafhankelijk en op eigen kracht met slechts enige hulp van vrienden, tot zijn filosofische prestaties was gekomen. Die laatste passage in het interview is contrafactisch en kon dus in de argumentatieve lobby wel eens contraproductief blijken. Hetzelfde geldt trouwens voor het andere voorbeeld: Albert Einstein.